Γεωπλασια Άρη

Η ιδέα της γεωπλασια του Άρη ξεκίνησε από τους συγγραφείς επιστημονικής φαντασίας με την εμμονή τους για την αποίκιση του Άρη .Εκατοντάδες βιβλία και ταινίες πλέον έχουν ασχοληθεί με το θέμα που από απλή φαντασία  είναι  τώρα πραγματικότητα . Στο βιβλίο του Άρθουρ κλαρκ Sands of Mars   δεν ήταν ετοιμοθάνατοι οι αρηανοι  αλλά οι γήινοι μετανάστες που εκτελούσαν ένα πρόγραμμα ατμοσφαιρικής τροποποίησης .Οι εγκλιματισμένοι  άνθρωποι μπορούσαν να μένουν για λίγο στο ύπαιθρο χωρίς μάσκες  οξυγόνου .Οι άνθρωποι αυτοί είχαν εκπαιδευτή σε υψηλά γήινα υψόμετρα σε ένα μυστικό αλλά φιλόδοξο σχέδιο  . Ο συγγραφέας Τσερρυ Πουρνελλ έγραψε ότι η έκρηξη ατομικών βομβών στο εσωτερικό ηφαιστείων στον Άρη θα μπορούσε να προκαλέσει μία πυκνότερη ατμόσφαιρα .Βέβαια η σιγή ιχθύος που ακολουθεί η NASA για τον Άρη σε θέματα  επανδρωμένων αποστολών  βάζει σε υποψίες πολλούς ερευνητές .Έχουν διαρρεύσει υπονοούμενα ότι στον Άρη  ήδη έχουν σταλεί αποστολές επανδρωμένες από την δεκαετία του 1970 και ότι, είδη έχουν αρχίσει πειράματα με  ανθεκτικά φυτά . Στην διάρκεια  των απόστολων  Βικινγκ το 1975 -76 η ΝΑΣΑ χρηματοδότησε μια ειδική έρευνα στη γεωπλασια του πλανήτη .Το αποτέλεσμα δημοσιεύτηκε σε φυλλάδιο της ΝΑΣΑ  (NASA on the habitability of Mars an approach to planetary ecosynthesis ).Τι θα χρειαζόταν όμως για να δημιουργηθεί ατμόσφαιρα στον Άρη. Ο Άρης είναι ψυχρός πιο στεγνός έχει αραιότερο αέρα και δέχεται μεγάλη ποσότητα υπεριώδη ακτινοβολίας .Αν εγκαταλείψετε ένα άνθρωπο απροστάτευτο στην επιφάνια του πλανήτη θα πέθαινε σχεδόν ακαριαία  .Το οξυγόνο σχεδόν μηδενικό  κι οι υπεριώδεις ακτινοβολίες θα προκαλούσαν θανατηφόρα ηλιακά εγκαύματα .

Η γενική σχέση είναι κυκλική. Κάθε ανεπιθύμητος  παράγοντας (πολύ κρύο. μεγάλη έλλειψη αέρα) υποστηρίζει τόν άλλον. Πώς μπορούσε ή γεωπλασία νά παρεισφρήσει σ' αυτό το κλειστό κύκλωμα . Για να προσπαθήσουμε αυξήσουμε την πυκνότητα τής ατμόσφαιρας θά μπορούσαμε να εξατμίσουμε τα τοπικά αέρια των επιφανειακών στρωμάτων ή του εσωτερικού να λιώσουμε τα μόνιμα χιόνια και τούς παγετώνες, ή ακόμα να εισαγάγουμε νερό και παγωμένα αέρια άπ' έξω απο τόν πλανήτη.  Ίσως τα ηφαίστεια μπορέσουν νά ξαναμπούν σέ ενέργεια όπως φαντάστηκε ό Πουρνέλλ. έστω κι αν αποκαλυφθεί πώς πρόκειται για ηφαίστεια πάγου και όχι λάβας. Ισως μπορέσει νά γίνει εισαγωγή πάγου από νερό και άλλων παγωμένων αέριων απ' τον ανθρακούχο Δείμο, τη ζώνη αστεροειδών ή τούς δακτυλίους τού Κρόνου. όπως προτείνει κι ό Ίσαακ Ασίμωφ στό βιβλίο του THE ΜΑRTIΑΝ WAY (O Αρειανός Δρόμος). Ας εξετάσουμε τώρα έναν οικολογικό μοχλό: το λιώσιμο των πολικών πάγων. Δεν μπορούμε. βέβαια. να άναδαυλίσουμε σίγουρα τη φωτιά τού Ήλιου για να το πετύχουμε, άλλά μπορούμε νά φανταστούμε άλλα χρήσιμα πράγματα. θα μπορούσαμε ν αυξήσουμε  την ποσότητα ηλιακού φωτός πού χτυπάει τις πολικές περιοχές. θα μπορούσαμε να μειώσουμε το ποσοστό ηλιακού φωτός πού «μπλοκάρεται» απ την αραιή ατμόσφαιρα. θα μπορούσαμε να ελαττώσουμε τήν ποσότητα τού ηλιακού φωτός πού αντανακλάται ανώφελα άπ το υλικό πού προσπαθούμε να  ζεστάνουμε. Μπορεί ή φύση ν ακολουθήσει τήν πρώτη τεχνική (αύξηση τού ηλιακού φωτός στους πόλους) με τη φυσική μετάπτωση του άξονα του Άρη . 

Υπάρχουν κι άλλοι τρόποι να γεωπλαστεί ο Άρης. Η μείωση τής αδιαφάνειας τής ατμόσφαιρας συνεπάγεται τη διατήρηση τής σκόνης χαμηλά, αφού θα ελαττώνει τα όρια τής θερμοκρασίας πού προκαλούν τούς δυνατούς άνέμους, ή θα ελαττώνει την ποσότητα σκόνης πού ανεβάζουν οι δυνατοί άνεμοι. Το τελευταίο θα μπορεί να γίνει υγραίνοντας το έδαφος ή σκεπάζοντάς το με βλάστηση. 

Σήμερα  στον Άρη. ή αραιή ατμόσφαιρα δεν είναι  σημαντικός  αγωγός τής θερμότητας από τις περιοχές τού ισημερινού  στους πόλους. Κινείται βέβαια ο αραιός αέρας. σηκώνονται σκόνη, άλλά ουσιαστικά όλη ή θερμότητα πού φτάνει στις πολικές περιοχές φτάνει εκεί χάρη στο άμεσο ηλιακό φως. Ωστόσο. άμα ο αέρας είναι πιο πυκνός, ή ατμόσφαιρα γίνεται ένας σημαντικός μηχανισμός μεταφοράς τής θερμότητας πού λέγεται διάχυση τής θερμότητας.

Ξεκινώντας απ' τις σημερινές συνθήκες. και υπολογίζοντας μία κάλυψη τής επιφάνεια: τού Αρη στό 1/4 από τέτοια φυτά. οι κομπιούτερ τής ΝΑΣΑ απέδειξαν πώς: θα χρειάζονταν πάνω από εκατό χιλιάδες χρόνια για να παραχθεί το ελάχιστο οξυγόνο πού απαιτείται για την αναπνοή. Κι αυτό. χωρίς νά υπολογιστεί τό γεγονός: πώς έστω και με αρκετό  οξυγόνο στήν ατμόσφαιρα. τό υπόλοιπο διοξείδιο τού άνθρακα θα ήταν επίσης: αρκετό για νά προκαλέσει ασφυξία σε όποιον άνθρωπο δοκίμαζε  να αναπνεύσει τήν καινούρια αύτή ατμόσφαιρα. Γιά δοθεί μιά πιο βιαστική λύση. μόλις υπάρξει αρκετό οξυγόνο. πρέπει να αφαιρεθεί το διοξείδιο τού άνθρακα   Χρειάζονται. όμως. μεγάλες: ποσότητες νερού .Στη Γή ,τό νερό βοήθησε τήν αντίδραση τού διοξειδίου τού άνθρακα με πυριτικά άλατα για να σχηματιστεί ασβεστόλιθος. Ετσι, οί ώκεανοί παίζουν σημαντικό ρόλο σαν φίλτρα τής ατμόσφαιρας. αποθηκεύοντας μεγάλες ποσότητες διοξειδίου τού άνθρακα . Μία μεγάλη επιφάνεια νερού   ίσως τό 1/4 τής συνολικής έπιφάνειαc ενός πλανήτη μαζί με το πλαγκτόν τού ωκεανού και τις υγροποιητικές ιδιότητες: τού αφρού τής θάλασσας  είναι κάτι το πολύ σημαντικό για τη μηχανική εκμετάλλευση τής ατμόσφαιρας. Έτσι. ή επεξεργασία τού αρειανού κλίματος είναι υποχρεωτική για να μπορέσουν να μεγαλώσουν τά φυτά πού παράγουν οξυγόνο τόσο στήν ξηρά οσο καί στή θάλασσα. 

 .Ακόμα κι όταν φτάσουμε  σ' αύτό τό στάδιο δέ θά' εχουμε τελειώσει  Τί θά' πρεπε νά καλλιεργήσουμε  στον Άρη για νά διατηρήσουμε την ατμόσφαιρα του και νά δημιουργήσουμε μίαν αλυσίδα τροφών .  Η μελέτη τής NASA κατέληξε στο συμπέρασμα πώς οι λειχήνες καί τά γαλαζοπράσινα φύκι  είναι τό καλύτερο πού μπορεί νά χρησιμοποιηθεί. ακόμα καί χωρίς γενετικές τροποποιήσεις πού θα ανέπτυσσαν στό έπακρο τίς καλύτερες  ίδιότητές του. Οί λειχήνες μπορούν νά φυτρώσουν πάνω ή μέσα σέ πέτρες. αποβάλλοντας οξέα πού διαλύουν μερικά εκατοστά τής ίντσας άπό τό εξωτερικό περίβλημα τής πέτρας. Μπορούν ακόμα νά ενσωματώσουν άμμο στο εξωτερικό τους περίβλημα σάν ασπίδα για τίς υπεριώδεις ακτινοβολίες. Τά φύκια θά μπορούσαν νά φυτρώσουν κάτω άπό ένα στρώμα άμμου. όπου οί υπεριώδεις ακτινοβολίες έχουν ελαττωθεί στο ελάχιστο ενώ το ορατό φως μπορεί να φτάνει σε ποσοστό αρκετό για μία φωτοσύνθεση. Αργότερα. θά μπορούσε νά σχηματιστεί ένα στρώμα όζοντος. πού θα «μπλοκάριζε» τήν υπεριώδη ακτινοβολία πριν φτάσει στην επιφάνεια. Αλλά πριν φτάναμε ώς εκεί. ή όλη κατάσταση θά χρειαζόταν τήν προστασία της βιολογίας